نٓ وَالْقَلَمِ وَمَا يَسْطُرُوْنَ
(ن) گۆتن ل سه‌ر حه‌رفێن كه‌ركرى ل ده‌سپێكا سووره‌تا به‌قه‌ره بۆرییه، خودێ ب وى قه‌له‌مى سويند دخۆت يێ ملياكه‌ت ومرۆڤ پێ دنڤيسن، و ب وى تشتێ ئه‌و دنڤيسن ژ خێرێ وزانينێ ومفاى.
مَا٘ اَنْتَ بِنِعْمَةِ رَبِّكَ بِمَجْنُوْنٍ
تو -ئه‌ى موحه‌ممه‌د- ژ به‌ر وێ قه‌نجییا خودايێ ته ل ته كرى نه يێ عه‌قل سڤك وبێ قه‌رارى.
وَاِنَّ لَكَ لَاَجْرًا غَيْرَ مَمْنُوْنٍ
وخێره‌كا مه‌زن بۆ ته هه‌يه سه‌را وێ نه‌خۆشییا تو ل سه‌ر گه‌هاندنا دينى دبينى، خێره‌كا بێ ڤه‌بڕين وبێ كێماسى.
وَاِنَّكَ لَعَلٰي خُلُقٍ عَظِيْمٍ
وهندى تويى تو يێ ل سه‌ر ئه‌خلاقه‌كێ مه‌زن، وئه‌و ئه‌خلاقێ وى يێ باش ئه‌وه يێ د قورئانێ دا هاتى؛ چونكى پێگيرییا ب ئه‌خلاقێ قورئانێ سالۆخه‌تێ وى بوو.
فَسَتُبْصِرُ وَيُبْصِرُوْنَ
و ل ده‌مه‌كێ نێزيك تو ئه‌ى موحه‌ممه‌د، وكافر دێ بينن .
بِاَيِّىكُمُ الْمَفْتُوْنُ
كانێ ديناتى ل نك كێ ژ هه‌وه‌يه.
اِنَّ رَبَّكَ هُوَ اَعْلَمُ بِمَنْ ضَلَّ عَنْ سَبِيْلِهٖ وَهُوَ اَعْلَمُ بِالْمُهْتَدِيْنَ
هندى خودايێ ته‌يه يێ زاناتره ب وى به‌خت ڕه‌شێ ژ دينێ خودێ وڕێكا هيدايه‌تێ لاداى، وئه‌و ب وى ته‌قوادارى زاناتره يێ هاتییه سه‌ر دينێ حه‌ق.
فَلَا تُطِعِ الْمُكَذِّبِيْنَ
ڤێجا تو -ئه‌ى موحه‌ممه‌د- وه‌كى خۆ بمينه وگوهدارییا دره‌وپێكه‌ران نه‌كه.
وَدُّوْا لَوْ تُدْهِنُ فَيُدْهِنُوْنَ
وان خوزى ڕاهێلا وحه‌ز دكر كو تو د گه‌ل وان يێ نه‌رم بى، وهنده‌كێ ل دويڤ وان به‌رده‌ى، دا ئه‌و ژى خۆ بۆ ته نه‌رم كه‌ن.
وَلَا تُطِعْ كُلَّ حَلَّافٍ مَّهِيْنٍ
وتو -ئه‌ى موحه‌مـمه‌د- گوهدارییا وى نه‌كه يێ گه‌له‌ك سويندان دخۆت ويێ دره‌وين وبێ خێر.
هَمَّازٍ مَّشَّآءٍۣ بِنَمِيْمٍ
يێ كو نه‌كامییا خه‌لكى بكه‌ت، وبۆ فه‌سادێ گه‌له‌ك ئاخفتنان بگێڕت.
مَّنَّاعٍ لِّلْخَيْرِ مُعْتَدٍ اَثِيْمٍ
يێ قه‌لس وچڕيك، ئه‌وێ گه‌له‌ك ده‌ستێ خۆ ژ دانا خێرێ دگرت.ئه‌وێ ژ توخويبێ خۆ ده‌ردكه‌ڤت وته‌عدايییێ ل خه‌لكى دكه‌ت، وحه‌رامییێ دخۆت، يێ گه‌له‌ك گونه‌هكار.
عُتُلٍّۣ بَعْدَ ذٰلِكَ زَنِيْمٍ
ئه‌وێ د كوفرا خۆ دا يێ دژوار، ويێ ئه‌زمان ڕه‌ش وبێ بها، يێ بێ هێڤێن ونه بۆ بابێ خۆ دئێته پالڤه‌دان.
اَنْ كَانَ ذَا مَالٍ وَّبَنِيْنَ
ئه‌و يێ خودان مال وكوڕ بوويه.
اِذَا تُتْلٰي عَلَيْهِ اٰيٰتُنَا قَالَ اَسَاطِيْرُ الْاَوَّلِيْنَ
ئه‌گه‌ر ئێكی ئايه‌تێن قورئانێ بۆ وى خواندن ئه‌و دره‌وێ پێ دكه‌ت، ودبێژت: ئه‌ڤه چيڤانۆك ودره‌وێن خه‌لكێ به‌رێنه. وئه‌ڤ ئايه‌ته موسلمانى دده‌ته پاش كو ڤان سالۆخه‌تان ل نك خۆ په‌يدا بكه‌ت.
سَنَسِمُهٗ عَلَي الْخُرْطُوْمِ
پاشى ئه‌م دێ نيشانه‌كێ ل سه‌ر دفنا وى دانين كو پێڤه بنويسيێت وژێڤه نه‌بت.
اِنَّا بَلَوْنٰهُمْ كَمَا بَلَوْنَا٘ اَصْحٰبَ الْجَنَّةِ اِذْ اَقْسَمُوْا لَيَصْرِمُنَّهَا مُصْبِحِيْنَ
هندى ئه‌ميـن مه خه‌لكێ (مه‌كه‌هێ) ب برسێ وهشكاتییێ جه‌ڕباندن، هه‌ر وه‌كى مه خودانێن بيستانى جه‌ڕباندين، ده‌مێ وان سويند خوارى، كو ئه‌و سحارێ زوى بيستانێ خۆ بچنن، وچويێ ژێ نه‌ده‌نه كه‌سێ دى.
وَلَا يَسْتَثْنُوْنَ
ووان نه‌گۆت: ئه‌گه‌ر خودێ حه‌ز بكه‌ت كو چويێ ژێ نه‌ده‌نه كه‌سێ دى.
فَطَافَ عَلَيْهَا طَآئِفٌ مِّنْ رَّبِّكَ وَهُمْ نَآئِمُوْنَ
ڤێجا خودێ ب شه‌ڤێ ئاگره‌ك ب سه‌ر دا ئينا وبيستانێ وان سۆت، ده‌مێ ئه‌و دنڤستى.
فَاَصْبَحَتْ كَالصَّرِيْمِ
ڤێجا ئه‌ڤ بیستانێ هه وه‌كی شه‌ڤا طارى لێ هات وه‌سا ڕه‌شبو و بو ڕه‌ژى
فَتَنَادَوْا مُصْبِحِيْنَ
وهنده‌ك ژ وان سحارێ گازى هنده‌كان كر:
اَنِ اغْدُوْا عَلٰي حَرْثِكُمْ اِنْ كُنْتُمْ صٰرِمِيْنَ
ڕابن هێشتا سحارێ زوى ده‌ركه‌ڤنه بيستانێ خۆ، ئه‌گه‌ر هوين ل سه‌ر چنينێ دمجدن.
فَانْطَلَقُوْا وَهُمْ يَتَخَافَتُوْنَ
ئينا ئه‌و ب له‌ز ده‌ركه‌فتـن، ووان د بن لێڤلێڤكان ڕا دگۆته يه‌ك ودو:
اَنْ لَّا يَدْخُلَنَّهَا الْيَوْمَ عَلَيْكُمْ مِّسْكِيْنٌ
نه وه بت هوين بهێلن ئه‌ڤرۆ هه‌ژاره‌ك بێته ناڤ بيستانێ هه‌وه.
وَّغَدَوْا عَلٰي حَرْدٍ قٰدِرِيْنَ
وئه‌و سحارێ زوى ب ڤێ ئنيه‌تا خۆ يا خراب ڤه چوونه ناڤ بيستانێ خۆ.
فَلَمَّا رَاَوْهَا قَالُوْ٘ا اِنَّا لَضَآلُّوْنَ
ڤێجا ده‌مێ وان بيستانێ خۆ يێ سۆتى ديتى وان گۆت: ئه‌ڤه نه بيستانێ مه‌يه، وگۆتن: مه ڕێكا خۆ يا به‌رزه كرى.
بَلْ نَحْنُ مَحْرُوْمُوْنَ
وپشتى وان زانى ئه‌و بيستانێ وانه، گۆتن: نێ ئه‌م ژ خێرا وى دزربارين؛ چونكى مه كربوو دلێ خۆ كو ئه‌م چويێ نه‌ده‌ينه فه‌قيران.
قَالَ اَوْسَطُهُمْ اَلَمْ اَقُلْ لَّكُمْ لَوْلَا تُسَبِّحُوْنَ
يێ ژ هه‌مییان ڕاستتر ژ وان گۆت: ما من نه‌گۆته هه‌وه بێژن: ئه‌گه‌ر خودێ حه‌ز بكه‌ت؟
قَالُوْا سُبْحٰنَ رَبِّنَا٘ اِنَّا كُنَّا ظٰلِمِيْنَ
پشتى هشێن وان هاتينه سه‌رى وان گۆت: يێ پاك بت خودايێ مه ژ هندێ كو وى زۆردارى ل مه كربت، به‌لكى مه ب خۆ زۆردارى ل خۆ كر.
فَاَقْبَلَ بَعْضُهُمْ عَلٰي بَعْضٍ يَّتَلَاوَمُوْنَ
ڤێجا هنده‌ك ژ وان ب نك هنده‌كان ڤه هاتن، وهه‌ر يه‌كى لۆمه ل يێ دى كر.
قَالُوْا يٰوَيْلَنَا٘ اِنَّا كُنَّا طٰغِيْنَ
گۆتن: تێچوون بۆ مه بت هندى ئه‌م بووين ئه‌م ژ توخويبێن خۆ ده‌ركه‌فتبووين.
عَسٰي رَبُّنَا٘ اَنْ يُّبْدِلَنَا خَيْرًا مِّنْهَا٘ اِنَّا٘ اِلٰي رَبِّنَا رٰغِبُوْنَ
به‌لكى خودايێ مه ژ به‌ر تۆبه‌كرنا مه تشته‌كێ ژ وى بيستانى چێتر بده‌ته مه. هندى ئه‌ميـن مه ئه‌وا ل نك خودايێ خۆ ب تنێ دڤێت.
كَذٰلِكَ الْعَذَابُ وَلَعَذَابُ الْاٰخِرَةِ اَكْبَرُ لَوْ كَانُوْا يَعْلَمُوْنَ
ب عه‌زابه‌كا وه‌كى ڤێ يا مه دايه وان هه‌ر يه‌كێ بێ ئه‌مرییا مه بكه‌ت ئه‌م دێ عه‌زاب ده‌ين، وعه‌زابا ئاخره‌تێ ژ يا دنيايێ مه‌زنتر ودژوارتره، ئه‌گه‌ر ئه‌وان زانيبا.
اِنَّ لِلْمُتَّقِيْنَ عِنْدَ رَبِّهِمْ جَنّٰتِ النَّعِيْمِ
هندى ته‌قوادارن بۆ وان ل ئاخره‌تێ ل نك خودايێ وان ئه‌و به‌حه‌شت هه‌نه يێن خۆشییا به‌رده‌وام تێدا هه‌ى.
اَفَنَجْعَلُ الْمُسْلِمِيْنَ كَالْمُجْرِمِيْنَ
ئه‌رێ ما ئه‌م دێ وان يێن خۆ ب ده‌ست ئه‌مرێ خودێ ڤه به‌رداى وه‌كى وان لێ كه‌ين يێن كافر بووين؟
مَا لَكُمْ كَيْفَ تَحْكُمُوْنَ
چ ل هه‌وه هاتییه چاوا هوين ڤى حوكمێ بێ داد دكه‌ن؟
اَمْ لَكُمْ كِتٰبٌ فِيْهِ تَدْرُسُوْنَ
يان هه‌وه كيتابه‌ك هه‌يه ژ عه‌سمانى هاتییه خوارێ وهوين تێدا دبينن كو يێ گوهدار بت وه‌كى وییه يێ گونه‌هكار بت. ڤێجا هوين وێ تێدا دخوينن.
اِنَّ لَكُمْ فِيْهِ لَمَا تَخَيَّرُوْنَ
يا هوين دبێژن؟ مه‌عنا هه‌ما ئه‌و تشتێ دلێ هه‌وه دخوازت بۆ هه‌وه د وێ كيتابێ دا هه‌يه، هه‌وه ئه‌و نينه.
اَمْ لَكُمْ اَيْمَانٌ عَلَيْنَا بَالِغَةٌ اِلٰي يَوْمِ الْقِيٰمَةِ اِنَّ لَكُمْ لَمَا تَحْكُمُوْنَ
يان هه‌وه هنده‌ك سۆز وپه‌يمان ژ مه وه‌رگرتينه كو ئه‌و دێ بۆ هه‌وه چێ بت يا هه‌وه دڤێت ودلێ هه‌وه دچتێ؟
سَلْهُمْ اَيُّهُمْ بِذٰلِكَ زَعِيْمٌ
تو پسيارێ ژ وان بكه: كى ژ وان كه‌فيله كو ئه‌ڤ حوكمه بۆ وان هه‌يه؟
اَمْ لَهُمْ شُرَكَآءُ فَلْيَاْتُوْا بِشُرَكَآئِهِمْ اِنْ كَانُوْا صٰدِقِيْنَ
يان وان هنده‌ك خوداوه‌ند هه‌نه ببنه كه‌فيلێن گۆتنا وان، پا دێ بلا ئه‌و وان بينن ئه‌گه‌ر ئه‌و د گۆتنا خۆ دا دڕاستگۆنه؟
يَوْمَ يُكْشَفُ عَنْ سَاقٍ وَّيُدْعَوْنَ اِلَي السُّجُوْدِ فَلَا يَسْتَطِيْعُوْنَ
ڕۆژا قيامه‌تێ مه‌سه‌له دژوار دبت وترس مه‌زن دبت، وخودايێ مه‌زن بۆ حوكمدارییا د ناڤبه‌را خه‌لكى دا دئێت، وپێ خۆ يێ پيرۆز يێ چــو تــشـت وه‌كــى وى نــه= =ئاشكه‌را دكه‌ت، پێغه‌مبه‌ر دبێژت: (خودايێ مه پییێ خۆ ئاشكه‌را دكه‌ت، ڤێجا هه‌ر مێره‌كێ خودان باوه‌ر وهه‌ر ژنه‌كا خودان باوه‌ر بۆ وى دچته سوجوودێ، وئه‌و دێ مينت يێ ل دنيايێ بۆ ريمه‌تى ومه‌دحه دچوو سوجوودێ، ئه‌و دێ چت دا سوجوودێ ببت، دێ بينت پشتا وى يا ڕاسته ونه‌شێت بچته سوجوودێ) بوخارى وموسلم ڤێ حه‌ديسێ ڤه‌دگوهێزن.
خَاشِعَةً اَبْصَارُهُمْ تَرْهَقُهُمْ ذِلَّةٌ وَقَدْ كَانُوْا يُدْعَوْنَ اِلَي السُّجُوْدِ وَهُمْ سٰلِمُوْنَ
چاڤێن وان دشكه‌ستينه وئه‌و نه‌شێن سه‌رێ خۆ ڕاكه‌ن، ڕه‌زيلییه‌كا دژوار ژ به‌ر عه‌زابا خودێ ب سه‌ر وان دا دئێت، و ب ڕاستى د دنيايێ دا ده‌مێ ئه‌و دساخله‌م وخودان شيان ئه‌و بۆ نڤێژێ دهاتنه داخوازكرن، به‌لێ وان خۆ مه‌زن دكر وئه‌و نه‌دچوونه سوجوودێ.
فَذَرْنِيْ وَمَنْ يُّكَذِّبُ بِهٰذَا الْحَدِيْثِ سَنَسْتَدْرِجُهُمْ مِّنْ حَيْثُ لَا يَعْلَمُوْنَ
ڤێجا تو من ووى بهێله يێ دره‌وێ ب ڤێ قورئانێ بكه‌ت، جزايێ وان وتۆلڤه‌كرنا ژ وان ل سه‌ر منه، ئه‌م مال وعه‌يالی وقه‌نجییان دێ ده‌ينه وان، وبێى ئـه‌و پێ بحه‌سيێن ئه‌م دێ ل دويڤ وان به‌رده‌ين؛ دا ئه‌و ببته ئه‌گه‌را تێبرنا وان.
وَاُمْلِيْ لَهُمْ اِنَّ كَيْدِيْ مَتِيْنٌ
وئه‌ز دێ ده‌ليڤێ ده‌مه وان ودێ ژییێ وان درێژ كه‌م؛ دا گونه‌هێن وان زێده‌تر لێ بێن. هندى فێلا منه د گه‌ل كافران يا موكم ودژواره.
اَمْ تَسْــَٔلُهُمْ اَجْرًا فَهُمْ مِّنْ مَّغْرَمٍ مُّثْقَلُوْنَ
يان تو پسيارا تشته‌كێ دنيايێ ژ ڤان بوتپه‌رێسان دكه‌ى سه‌را گه‌هاندنا په‌يامێ ڤێجا ژ به‌ر خه‌رامه‌تێ وێ چه‌ندێ ئه‌و خۆ بارگران دبينن؟
اَمْ عِنْدَهُمُ الْغَيْبُ فَهُمْ يَكْتُبُوْنَ
يان زانينا غه‌يبێ ل نك وانه، ڤێجا ئه‌و وێ بۆ خۆ ژێ د نڤيسن كو ئه‌و ل نك خودێ ژ خودان باوه‌ران ب قه‌درترن؟
فَاصْبِرْ لِحُكْمِ رَبِّكَ وَلَا تَكُنْ كَصَاحِبِ الْحُوْتِ اِذْ نَادٰي وَهُوَ مَكْظُوْمٌ
ڤێجا تو بێهنا خۆ فره‌هـ بكه، وتو د له‌زێ وكه‌ربێ دا وه‌كى خودانێ نه‌هنگى نه‌به، كو يوونس بوو، ده‌مێ ئه‌و يێ تژى كه‌رب وى گازى خودايێ خۆ كرى كو له‌زێ د عه‌زابدانا وان دا بكه‌ت.
لَوْلَا٘ اَنْ تَدٰرَكَهٗ نِعْمَةٌ مِّنْ رَّبِّهٖ لَنُبِذَ بِالْعَرَآءِ وَهُوَ مَذْمُوْمٌ
ئه‌گه‌ر قه‌نجییه‌ك ژ خودايێ وى ب وى ڕا نه‌گه‌هشتبا كو به‌رێ وى دايه تۆبه‌كرنێ ئه‌و دا ژ زكێ نه‌هنگى ئێته هاڤێتن بۆ عه‌رده‌كێ ڤالا يێ ئه‌و لێ بمرت، ووى ئه‌و كار كر يێ لۆمه سه‌را لێ بێته‌كرن.
فَاجْتَبٰىهُ رَبُّهٗ فَجَعَلَهٗ مِنَ الصّٰلِحِيْنَ
ئينا خودايێ وى ئه‌و بۆ پێغه‌مبه‌رينیێ هلبژارت، وئه‌و كره ژ چاكان.
وَاِنْ يَّكَادُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا لَيُزْلِقُوْنَكَ بِاَبْصَارِهِمْ لَمَّا سَمِعُوا الذِّكْرَ وَيَقُوْلُوْنَ اِنَّهٗ لَمَجْنُوْنٌ
وهه‌ما نێزيكه كافر ژ دل ڕه‌شییا خۆ ده‌مێ گوهـ ل قورئانێ دبت ته -ئه‌ى موحه‌ممه‌د- ب چاڤێن خۆ يێن حه‌سويد ژ جهێ ته بێخن، وئه‌و دبێژن: تو يێ دينى.
وَمَا هُوَ اِلَّا ذِكْرٌ لِّلْعٰلَمِيْنَ
وهه‌ما قورئان شيره‌ت وبيرئينانه‌كه بۆ هه‌مى چێكرییان ژ مرۆڤ وئه‌جنان.