سوورەتا الملك

زڤرین بۆ سەرەکیێ
هەژمارا ئایەتان - 30
1

تَبٰرَكَ الَّذِيْ بِيَدِهِ الْمُلْكُ وَهُوَ عَلٰي كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرُ

تەفسیرا ساناهی

خودێ ب ذات وكريار وسالۆخه‌تێن خۆ ڤه‌ يێ بلندتر ومه‌زنتر بت ژ هه‌ر كه‌سه‌كێ دى، وخێر وقه‌نجییێن وى ل سه‌ر خه‌لكى دمشه‌ بن، ئه‌وێ ملكێ دنيايێ وئاخره‌تێ د ده‌ستێ وى دا، حوكم وفه‌رمانا وى د وان دا ب جهـ دئێت، وئه‌و ل سه‌ر هه‌ر تشته‌كى يێ خودان شيانه‌. و ژ پالدانا ده‌ستى بۆ خودێ د ڤێ ئايه‌تێ دا دئێته‌ زانين كو ئه‌ڤه‌ سالۆخه‌ته‌كێ وى يێ ذاتییه‌.

2

اِۨلَّذِيْ خَلَقَ الْمَوْتَ وَالْحَيٰوةَ لِيَبْلُوَكُمْ اَيُّكُمْ اَحْسَنُ عَمَلًا وَهُوَ الْعَزِيْزُ الْغَفُوْرُ

تەفسیرا ساناهی

ئه‌وێ مرن وژين داين؛ دا ئه‌و هه‌وه‌ -ئه‌ى گه‌لی مرۆڤان- بجه‌ڕبينت: كانێ كارێ كێ ژ هه‌وه‌ يێ باشتر وپاقژتره‌؟ وئه‌وه‌ زالێ چو تشت وى بێزار نه‌كه‌ت، يێ باش گونه‌هـ ژێبر بۆ وى يێ تۆبه‌ بكه‌ت ژ به‌نییێن وى.

3

الَّذِيْ خَلَقَ سَبْعَ سَمٰوٰتٍ طِبَاقًا مَا تَرٰي فِيْ خَلْقِ الرَّحْمٰنِ مِنْ تَفٰوُتٍ فَارْجِعِ الْبَصَرَ هَلْ تَرٰي مِنْ فُطُوْرٍ

تەفسیرا ساناهی

ئه‌وێ حه‌فت عه‌سمان وه‌كى يه‌ك ، ل سه‌رێك ئافراندين، تو -ئه‌ى بينه‌ر- د ئافراندییێ خودايێ پڕدلۆڤان دا چو جوداهى يێن نه‌لێكهاتى نابينى، ڤێجا دوباره‌ تو به‌رێ خۆ بده‌ عه‌سمانى: ئــه‌رێ دێ ده‌رزه‌كــێ يان پـه‌قـه‌كـێ لێ بينى؟

4

ثُمَّ ارْجِعِ الْبَصَرَ كَرَّتَيْنِ يَنْقَلِبْ اِلَيْكَ الْبَصَرُ خَاسِئًا وَّهُوَ حَسِيْرٌ

تەفسیرا ساناهی

پاشى جاره‌كێ ل دويڤ جاره‌كێ تو به‌رێ خۆ بدێ، چاڤێن ته‌ وه‌ستياى وشكه‌ستى دێ ل ته‌ زڤڕن وئه‌و نه‌شێن چو كێماسییان ژێ بيننه‌ده‌ر.

5

وَلَقَدْ زَيَّنَّا السَّمَآءَ الدُّنْيَا بِمَصَابِيْحَ وَجَعَلْنٰهَا رُجُوْمًا لِّلشَّيٰطِيْنِ وَاَعْتَدْنَا لَهُمْ عَذَابَ السَّعِيْرِ

تەفسیرا ساناهی

و ب ڕاستى مه‌ ئه‌و عه‌سمانێ نێزيك يێ ب چاڤ دئێته‌ ديتـن ب ستێرێن مه‌زن وگه‌ش خه‌ملاندییه‌، ومه‌ ئه‌و ستێر ل ده‌مێ دڕژيێن بۆ وان شه‌يتانێن دئێن دا گوهدارییێ بكه‌ن كرنه‌ ئاگر، ومه‌ ل ئاخره‌تێ عه‌زابا ئاگرێ هلكرى بۆ وان ئاماده‌ كرییه‌، ئه‌و تام دكه‌نه‌ گه‌رما وى.

6

وَلِلَّذِيْنَ كَفَرُوْا بِرَبِّهِمْ عَذَابُ جَهَنَّمَ وَبِئْسَ الْمَصِيْرُ

تەفسیرا ساناهی

وبۆ وان يێن كوفر ب خودايێ خۆ كرى عه‌زابا جه‌هنه‌مێ هه‌يه‌، وئه‌و پيسه‌ جهێ لێ زڤرينییه‌ بۆ وان.

7

اِذَا٘ اُلْقُوْا فِيْهَا سَمِعُوْا لَهَا شَهِيْقًا وَّهِيَ تَفُوْرُ

تەفسیرا ساناهی

ئه‌گه‌ر ئه‌ڤ كافره‌ د جه‌هنه‌مێ دا هاتنه‌ هاڤێتن دێ وان گوهـ ل ده‌نگه‌كێ دژوار وكرێت بت ژ جه‌هنه‌مێ دئێت، وئه‌و ب دژوارى دكه‌لت ودفويريێت.

8

تَكَادُ تَمَيَّزُ مِنَ الْغَيْظِ كُلَّمَا٘ اُلْقِيَ فِيْهَا فَوْجٌ سَاَلَهُمْ خَزَنَتُهَا٘ اَلَمْ يَاْتِكُمْ نَذِيْرٌ

تەفسیرا ساناهی

نێزيكه‌ جه‌هنه‌م ژ دژوارییا كه‌ربا خۆ دا ل سه‌ر كافران پرت پرت ببت، هه‌ر جاره‌كا قۆله‌ك ژ مرۆڤان تێدا هاته‌ هاڤێتـن زه‌بانییێن وێ بۆ گه‌فكرن پسيارێ ژ وان دكه‌ن: ئه‌رێ ما د دنيايێ دا پێغه‌مبه‌ره‌ك بۆ هه‌وه‌ نه‌هاتبوو هه‌وه‌ ژ ڤێ عه‌زابێ بترسينت يا هوين تێدا؟

9

قَالُوْا بَلٰي قَدْ جَآءَنَا نَذِيْرٌ فَكَذَّبْنَا وَقُلْنَا مَا نَزَّلَ اللّٰهُ مِنْ شَيْءٍ اِنْ اَنْتُمْ اِلَّا فِيْ ضَلٰلٍ كَبِيْرٍ

تەفسیرا ساناهی

ئه‌و دێ به‌رسڤا وان ده‌ن وبێژن: به‌لێ ب ڕاستى پێغه‌مبه‌ره‌ك ژ نك خودێ بۆ مه‌ هاتبوو وئه‌م ترساند بووين، به‌لێ مه‌ ئه‌و دره‌وين ده‌رێخست، و د ده‌ر حه‌قا وان ئايه‌تان دا يێن ئه‌و بۆ مه‌ پێ هاتى مه‌ گۆت: خودێ تشته‌ك بۆ مرۆڤه‌كى نه‌ئينايه‌ خوارێ، هه‌ما هوين -گه‌لی پێغه‌مبه‌ران- د به‌رزه‌بوونه‌كا دوير ژ حه‌قییێ دانه‌.

10

وَقَالُوْا لَوْ كُنَّا نَسْمَعُ اَوْ نَعْقِلُ مَا كُنَّا فِيْ٘ اَصْحٰبِ السَّعِيْرِ

تەفسیرا ساناهی

ووان ئعتراف كر وگۆت: ئه‌گه‌ر مه‌ ب دورستى گوهدارى كربا، يان مه‌ هزرا خۆ د وى تشتى دا كربا يێ ئه‌م بۆ دهاتينه‌ گازيكرن، ئه‌م ژ جه‌هنه‌مییان نه‌ دبووين.

11

فَاعْتَرَفُوْا بِذَنْۣبِهِمْ فَسُحْقًا لِّاَصْحٰبِ السَّعِيْرِ

تەفسیرا ساناهی

ڤێجا وان ئعتراف ب كوفر ودره‌وپێكرنا خۆ كر يا كو ئه‌و ژ به‌ر هێژاى عه‌زابا ئاگرى بووين، ڤێجا دويركرنا ژ ره‌حما خودێ بۆ خه‌لكێ ئاگرى بت.

12

اِنَّ الَّذِيْنَ يَخْشَوْنَ رَبَّهُمْ بِالْغَيْبِ لَهُمْ مَّغْفِرَةٌ وَّاَجْرٌ كَبِيْرٌ

تەفسیرا ساناهی

هندى ئه‌ون يێن ژ خودايێ خۆ دترسن، وپه‌رستنا وى دكه‌ن، وده‌مێ خه‌لك وان نه‌بينن ئه‌و بێ ئه‌مرییا خودێ ناكه‌ن، وئه‌و ژ عه‌زابا ئاخره‌تێ دترسن هێشتا وان ئه‌و نه‌ديتى، لێبۆرينا ژ گونه‌هان بۆ وان ژ خودێ هه‌يه‌، وخێره‌كا مه‌زن كو به‌حه‌شته‌ بۆ وان هه‌يه‌.

13

وَاَسِرُّوْا قَوْلَكُمْ اَوِ اجْهَرُوْا بِهٖ اِنَّهٗ عَلِيْمٌۣ بِذَاتِ الصُّدُوْرِ

تەفسیرا ساناهی

وئه‌گه‌ر هوين گۆتنا خۆ ڤه‌شێرن يان ئاشكه‌را بكه‌ن، ل نك خودێ ئه‌و وه‌كى يه‌كه‌، هندى ئه‌وه‌ ئه‌و ب تشتێ د سنگان دا ڤه‌شارتى يێ پڕزانايه.

14

اَلَا يَعْلَمُ مَنْ خَلَقَ وَهُوَ اللَّطِيْفُ الْخَبِيْرُ

تەفسیرا ساناهی

ئه‌رێ ما خودايێ ئافرانده‌ر ب چێكرییێن خۆ وكار وبارێ وان يێ زانا نينه‌؟ وئه‌و ب به‌نییێن خۆ وكريارێن وان هويربينێ شاره‌زايه‌؟

15

هُوَ الَّذِيْ جَعَلَ لَكُمُ الْاَرْضَ ذَلُوْلًا فَامْشُوْا فِيْ مَنَاكِبِهَا وَكُلُوْا مِنْ رِّزْقِهٖ وَاِلَيْهِ النُّشُوْرُ

تەفسیرا ساناهی

خودێ ب تنێ‌یه‌ يێ عه‌رد بۆ هه‌وه‌ ب ساناهى كرى كو هوين ل سه‌ر بژين وخۆ بگرن، ڤێجا هوين ل ڕه‌خ وڕوییێن عه‌ردى هه‌ڕن، و ژ وى ڕزقى بخۆن يێ خودێ دايه‌ هه‌وه‌، وڕابوونا هه‌وه‌ ژ گۆڕان بۆ حسێب وجزادانێ بۆ نك وى ب تنێ‌یه‌.

16

ءَاَمِنْتُمْ مَّنْ فِي السَّمَآءِ اَنْ يَّخْسِفَ بِكُمُ الْاَرْضَ فَاِذَا هِيَ تَمُوْرُ

تەفسیرا ساناهی

ئه‌رێ هوين -گه‌لی كافرێن (مه‌كه‌هێ)- پشت ڕاست بووينه‌ كو ئه‌و خودايێ ل عه‌سمانان عه‌ردى ب هه‌وه‌ ڤه‌ ببه‌ته‌ خوارێ، ڤێجا هنگى ئه‌و دێ ب هه‌وه‌ ڤه‌ هژيێت حه‌تا هوين دمرن؟

17

اَمْ اَمِنْتُمْ مَّنْ فِي السَّمَآءِ اَنْ يُّرْسِلَ عَلَيْكُمْ حَاصِبًا فَسَتَعْلَمُوْنَ كَيْفَ نَذِيْرِ

تەفسیرا ساناهی

يان هوين پشت ڕاست بووينه‌ كو ئه‌وێ ل عه‌سمانان بايه‌كى ب سه‌ر هه‌وه‌ دا بينت خيشه‌به‌ركان ل هه‌وه‌ ببارينت، ڤێجا ده‌مێ هوين عه‌زابێ دبينن دێ زانن كانێ ترساندنا من بۆ هه‌وه‌ يا چاوا بوويه‌؟ وئه‌ڤ ئايه‌ته‌ بلندییێ بۆ خودێ بنه‌جهـ دكه‌ت، ب ڕه‌نگه‌كێ هێژاى وى بت.

18

وَلَقَدْ كَذَّبَ الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِهِمْ فَكَيْفَ كَانَ نَكِيْرِ

تەفسیرا ساناهی

و ب ڕاستى ئه‌وێن بـه‌رى كافرێن (مه‌كه‌هێ) ژى دره‌و ب پێغه‌مبه‌رێن خۆ كربوو، ڤێجا جزادانا من بۆ وان يا چاوا بوو؟

19

اَوَلَمْ يَرَوْا اِلَي الطَّيْرِ فَوْقَهُمْ صٰٓفّٰتٍ وَّيَقْبِضْنَ مَا يُمْسِكُهُنَّ اِلَّا الرَّحْمٰنُ اِنَّهٗ بِكُلِّ شَيْءٍۣ بَصِيْرٌ

تەفسیرا ساناهی

ئه‌رێ ما ئه‌ڤ كافره‌ بێ ئاگه‌هـ ماينه‌، وبه‌رێ خۆ نا ده‌نه‌ ته‌يران ل هنداڤى خۆ، ده‌مێ دفڕن چه‌نگێن خۆ ڤه‌دكه‌ن، وهنده‌ك جاران دگرن و ب ته‌نشتێن خۆ ڤه‌ دكه‌ن، ژ خودايێ پڕدلۆڤان پێڤه‌تر كه‌س وان ژ كه‌فتنێ ناپارێزت. هندى ئه‌وه‌ ئه‌و ب هه‌ر تشته‌كێ هه‌ى يێ بينه‌ره‌، چو كێماسى ونه‌لێكهاتن د چێكرییێن وى دا نائێنه‌ ديتـن.

20

اَمَّنْ هٰذَا الَّذِيْ هُوَ جُنْدٌ لَّكُمْ يَنْصُرُكُمْ مِّنْ دُوْنِ الرَّحْمٰنِ اِنِ الْكٰفِرُوْنَ اِلَّا فِيْ غُرُوْرٍ

تەفسیرا ساناهی

يان ئه‌و كییه‌ ژ بلی خودايێ پڕدلۆڤان بۆ هه‌وه‌ ببته‌ پشته‌ڤان وهه‌وه ژ خودێ بپارێزت، ئه‌گه‌ر وى خرابییه‌ك بۆ هه‌وه‌ ڤيا؟ هه‌ما كافر ب ڤێ گۆتنا خۆ دخاپاندى وسه‌رداچوويينه‌.

21

اَمَّنْ هٰذَا الَّذِيْ يَرْزُقُكُمْ اِنْ اَمْسَكَ رِزْقَهٗ بَلْ لَّجُّوْا فِيْ عُتُوٍّ وَّنُفُوْرٍ

تەفسیرا ساناهی

يان ئه‌و كییه‌ ڕزقى دده‌ته‌ هه‌وه‌ ئه‌گه‌ر خودێ ڕزقێ خۆ ژ هه‌وه‌ گرت ونه‌دا هه‌وه‌؟ به‌لكى كافران ب ڕكدارى وخۆمه‌زنكرن ڤه‌ به‌رده‌وامى ل سه‌ر به‌رزه‌بوون وسه‌رداچوونا خۆ كر، وخۆ ژ حه‌قییێ دا پاش، وگوهـ نه‌دايێ.

22

اَفَمَنْ يَّمْشِيْ مُكِبًّا عَلٰي وَجْهِهٖ٘ اَهْدٰ٘ي اَمَّنْ يَّمْشِيْ سَوِيًّا عَلٰي صِرَاطٍ مُّسْتَقِيْمٍ

تەفسیرا ساناهی

ئه‌رێ ڤێجا هه‌چییێ سه‌رنشيڤ ل سه‌ر ڕوییێ خۆ ب ڕێڤه‌ بچت ونه‌زانت دێ كيڤه‌ چت يان دێ چاوا چت، ئه‌و پتر ل سه‌ر ڕێكێ وهيدايه‌تێیه‌، يان ئه‌وێ ڕاست دچت وقه‌ستا ڕێكه‌كا ئاشكه‌را دكه‌ت؟ وئه‌ڤه‌ مه‌ته‌له‌كه‌ خودێ ل سه‌ر كافرى وخودان باوه‌رى ئينايه‌.

23

قُلْ هُوَ الَّذِيْ٘ اَنْشَاَكُمْ وَجَعَلَ لَكُمُ السَّمْعَ وَالْاَبْصَارَ وَالْاَفْـِٕدَةَ قَلِيْلًا مَّا تَشْكُرُوْنَ

تەفسیرا ساناهی

تو -ئه‌ى موحه‌ممه‌د- بێژه‌ وان: خودێ‌یه‌ يێ هوين ژ چوننه‌يێ داين، ووى گوهـ دانـه‌ هـه‌وه‌ دا هـه‌وه‌ پێ گوهـ ل تشتان ببت، وچاڤ دا هوين پێ ببينن، ودل دا پێ تێ بگه‌هن، كێمه‌كێ هوين شوكرا ڤان قه‌نجییێن خودايێ خۆ دكه‌ن يێن وى داينه‌ هه‌وه‌.

24

قُلْ هُوَ الَّذِيْ ذَرَاَكُمْ فِي الْاَرْضِ وَاِلَيْهِ تُحْشَرُوْنَ

تەفسیرا ساناهی

تو بێژه‌ وان: خودێ‌یه‌ يێ هوين ئافراندين و ل عـه‌ردى بـه‌لاڤ كريـن، وپـشتى ڤێ به‌لاڤبوونێ هوين بۆ حسێب وجزادانێ بۆ نك وى ب تنێ دێ ئێنه‌ كۆمكرن.

25

وَيَقُوْلُوْنَ مَتٰي هٰذَا الْوَعْدُ اِنْ كُنْتُمْ صٰدِقِيْنَ

تەفسیرا ساناهی

وكافر دبێژن: ئه‌ڤ ژڤانێ كۆمكرنێ كه‌نگییه‌؟ هوين گه‌لی خودان باوه‌ران ده‌مێ وى بۆ مه‌ بێژن، ئه‌گه‌ر هوين د گۆتنا خۆ دا دڕاستگۆنه‌.

26

قُلْ اِنَّمَا الْعِلْمُ عِنْدَ اللّٰهِ وَاِنَّمَا٘ اَنَا نَذِيْرٌ مُّبِيْنٌ

تەفسیرا ساناهی

تو بێژه‌ ڤان: زانينا ده‌مێ ڕابوونا قيامه‌تێ يا خودێ ب تنێ‌یه‌، وهه‌ما ئه‌ز پێغه‌مبه‌ره‌كم بۆ هه‌وه‌ هاتيم هه‌وه‌ ئاشكه‌را بترسينم.

27

فَلَمَّا رَاَوْهُ زُلْفَةً سِيْٓــَٔتْ وُجُوْهُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا وَقِيْلَ هٰذَا الَّذِيْ كُنْتُمْ بِهٖ تَدَّعُوْنَ

تەفسیرا ساناهی

ڤێجا ده‌مێ كافران عه‌زابا خودێ ب چاڤ نێزيكى خۆ ديتى، ڕه‌زيلی وتێكچوون ل سه‌ر دێمێ وان ئاشكه‌را بوو، وبۆ شكاندن بۆ وان هاته‌ گۆتن: ئه‌ڤه‌ ئه‌وه‌ يا هه‌وه‌ د دنيايێ دا له‌ز ل هاتنا وێ دكر.

28

قُلْ اَرَءَيْتُمْ اِنْ اَهْلَكَنِيَ اللّٰهُ وَمَنْ مَّعِيَ اَوْ رَحِمَنَا فَمَنْ يُّجِيْرُ الْكٰفِرِيْنَ مِنْ عَذَابٍ اَلِيْمٍ

تەفسیرا ساناهی

تو -ئه‌ى موحه‌ممه‌د- بێژه‌ ڤان كافران: بێژنه‌ من ئه‌گه‌ر خودێ ئه‌ز وخودان باوه‌رێن د گه‌ل من دا ژى مراندن وه‌كى هوين دخوازن، يان ئه‌گه‌ر وى ڕه‌حم ب مه‌ بر ومرنا مه‌ پاش ئێخست، وئه‌م ژ عه‌زابا خۆ پاراستين، ئه‌رێ ئه‌و كییه‌ دێ هه‌وه‌ ژ عه‌زابه‌كا ب ئێش ونه‌خۆش پارێزت؟

29

قُلْ هُوَ الرَّحْمٰنُ اٰمَنَّا بِهٖ وَعَلَيْهِ تَوَكَّلْنَا فَسَتَعْلَمُوْنَ مَنْ هُوَ فِيْ ضَلٰلٍ مُّبِيْنٍ

تەفسیرا ساناهی

تو بێژه‌: ئه‌للاهه‌ خودايێ پڕدلۆڤان يێ مه‌ باوه‌رى پێ ئيناى، و د هه‌مى كارێن خۆ دا مه‌ يێ خۆ هێلايه‌ ب هيڤییا وى ڤه‌، ڤێجا ئه‌گه‌ر عه‌زاب هات هوين -گه‌لی كافران- دێ زانن: كانێ ژ مه‌ وهه‌وه‌ كییه‌ يێ د به‌رزه‌بوونه‌كا ئاشكه‌را دا؟

30

قُلْ اَرَءَيْتُمْ اِنْ اَصْبَحَ مَآؤُكُمْ غَوْرًا فَمَنْ يَّاْتِيْكُمْ بِمَآءٍ مَّعِيْنٍ

تەفسیرا ساناهی

تو -ئه‌ى موحه‌ممه‌د- بێژه‌ ڤان بوتپه‌رێسان: بێژنه‌ من ئه‌گه‌ر ئه‌و ئاڤا هوين ڤه‌دخۆن د عه‌ردى دا چوو خوارێ و ب چو ڕێكان هوين نه‌شيان بگه‌هنێ، ئه‌رێ ژبلی خودێ كى هه‌يه‌ ئاڤه‌كا ل به‌ر چاڤ و ل سه‌ر عه‌رد ب ڕێڤه‌ بچت بۆ هه‌وه‌ بينت؟